عنبران، سرزميني كه درآن جلوههايي از قدرت خلاق هستي با هنرنمايي انسان هاي با صفا درهم آميخته و مجموعهاي از شگفتيهاي ديدني را در اين ديار از استان اردبيل به تماشا گذاشته است.
به گزارش خبرنگار ايرنا، شيب تند جادهاي از شهر نمين همراه با نسيم ملايمي كه از كرانههاي جنوبي درياي خزر برخاسته و از پيچ و خمهاي گردنه حيران گذر كرده است رهسپاران را به سرزمين پيكرههاي سنگي، رودخانههاي خروشان، شكوفههاي رنگارنگ درختان و نقش و نگارهاي سحرانگيز گليمها و مسندهاي بافته شده به دست هنرمندان مهربان عنبران راهنمايي ميكند.
زمينهايي سرسبز كه درختاني با شكوفههاي رنگارنگ جلوههاي آن را زيباتر كردهاند از فاصلهاي دور به چشم ميخورد كه همان سرزمين گياه عنبر يا شهر عنبران با مردمي خونگرم و ميهمانپذير ميباشد.
عنبران شامل سه منطقه عنبران عليا و سفلي و امين جان است و عنبران عليا روستايي است كه در منتهياليه مرز ايران و جمهوري آذربايجان قرار گرفته كه به لحاظ شكل و شمايل بافت خانهها و واقع شدن منازل روستا روي كوهپايه به ماسوله استان اردبيل شهرت دارد.
منطقه عنبران بهلحاظ ويژگيهاي تاريخي و مذهبي خود داراي زيارتگاههاي متعددي است كه از آن جمله ميتوان به سيد بابا خرم، حاج سكوتي و شيخ شفيقي عنبراني اشاره كرد و مردم خونگرم اين منطقه داراي مذهب تسنن شاخه شافعي ميباشند.
ساكنان مهربان منطقه عنبران به زبان تالشي صحبت ميكنند كه با زبان مردم شهرستان تالش در استان گيلان متفاوت است.
گليمها و مسندهايي كه روي درب مغازهها در بازار صنايع دستي شهر عنبران واقع در آن سوي رودخانه كوچكي كه از وسط شهر ميگذرد آويزان شدهاند از هنر دستي با اهميت اين ديار كه نسل كنوني آن را از نياكان خويش به يادگار دارند، حكايت ميكند.
باوجود آن كه در زندگي پيچيده ماشيني امروز هزاران قطعه فرش ماشيني در طرحها و رنگهاي گوناگون توليد و روانه بازار ميشود، گليم و مسند عنبران با نقش و نگارهاي ارزشمند كه به دست زنان و مردان ، جوانان و حتي كودكان عنبراني در كارگاههاي خانگي بافته ميشود هنوز ارزش خود را حفظ كرده است.
هنرمندان اين ديار از كودكي خلق نقش و نگارهاي زيبا روي مسند و گليمها را از بزرگان خويش ميآموزند كه از مهمترين نقشههاي آن ميتوان به قزل گول، بوته ، شعله ، گلداني ، نازنازي ، قره باغي ، قاپاق ، و گانگال سه پايه اشاره كرد.
استفاده از رنگهاي گياهي در بافت مسند اين منطقه بر مرغوبيت و زيبايي آن افزوده است.
كوهستاني بودن منطقه و كمبود زمينهاي كشاورزي موجب شده است كه حدود ۹۰ درصد از جمعيت سه هزار خانواري دهستان عنبران به بافت گليم و مسند مشغول باشند و اين هنر دستي علاوه بر ايران در سطح بازارهاي دنيا هم شهرت دارد.
هنر دستي عنبران فقط به بافت مسند و گليم محدود نميشود و از آن جمله ميتوان به معرق ، منبت كاري ، خراطي ، صنايع چوب ، سفالگري ، شالبافي ، جاجيم ، خورجين ، جوراب پشمي و قالي اشاره كرد كه به دست هنرمندان اين منطقه ساخته ميشود.
به گزارش خبرنگار ايرنا تماشاي خانههايي با شكل و شمايل قديمي كه پنجره هاي چوبي كوچك آنها روي ديوارهاي كاه گلي از لا به لاي درختان تنومند جلوه ميكند آرامش عجيبي از دوران قديم به انسان دست ميدهد.
هنوز كرسيهاي قديمي گرمابخش اين خانههاي كوچك اما با صفا در عنبران در روزهاي بسيار سرد منطقه است.
خانبلاغي از ديگر مكانهاي ديدني منطقه عنبران است كه آواز پرندگان خوش الحان در بلنديهاي اطراف آن طنينانداز ميشود.
بلنديهايي هم در آن سوي بازار خودنمايي ميكند كه مردم محل به آن كوه سرخ ميگويند و از فراز آن عنبران با همه زيباييهايش به خوبي مشاهده ميشود.
كوههايي با صخرههاي كوچك و بزرگ و غارهاي طبيعي كه دست هنرمند طبيعت در اثر سالها فرسايش باد و باران آنها را به شكلهاي گوناگون از حيوانات و يا انسان در آورده است، در منطقه عنبران مشاهده ميشوند كه معروفترين آنها پيكرههاي باباداود ، عقاب تالش و قورخو دهده ميباشند.
اين پيكرهها و كوهها اغلب داراي منشا آتشفشاني ميباشند و سالها محل چلهنشيني ، عبادت و نيايش درويشان بوده است.
پيكره قورخو دهده از كف دره تا بالاترين نقطه آن حدود ۱۵۰متر ارتفاع دارد و ارتفاع خود پيكره كه به شكل انسانهاي ماقبل تاريخ است حدود ۳۵ متر ميباشد.
در سينه اين پيكره تخته سنگهاي بزرگي روي هم قرار گرفته و دو دهنه غار ايجاد كرده است.
پيكره سنگي بابا داود هم كه در ۴۰كيلومتري شهر اردبيل قرار دارد با ۲۰ متر ارتفاع و شش متر پهنا به شكل تنديس انسان در بالاي تپهاي به ارتفاع تقريبي يكصد متر واقع است.
بهگفته افراد محلي در اطراف اين پيكره زيارتگاهي وجود داشته كه به مرور زمان از بين رفته است.
همچنين يك شكاف غار مانند سنگي موسوم به چله خانه بابا داود در پايين دست پيكره سنگي ديده ميشود.
اين پيكره داراي برجستگيهايي شبيه چشم ، دهان و چانه انسان است و وجود آن طبيعي به نظر ميرسد كه در اثر فرسايش به اين شكل در آمده است ولي نقش انسان در حالت دادن به پيكره را نيز نميتوان ناديده گرفت.
اين پيكره سنگي كه در كنار رودخانه روستاي عنبران واقع شده است شباهت زيادي به پيكره ابوالهول در مصر دارد.
كوه هستل باند، تفرجگاه ايران رود و آب معدني خان جوني نيز از ديگر نقاط گردشگري منطقه عنبران هستند.
شهرستان نمين با ۵۰هزارنفر جمعيت در ۳۰كيلومتري شرق اردبيل و در حاشيه بزرگراهي كه اردبيل را به جاده پرپيچ و خم گردنه حيران و در نهايت به شهرستان آستارا در كنارسواحل جنوبي درياي خزر متصل ميكند واقع شدهاست.ك/۴ ۵۸۷/۶۱۸/۵۹۲
نوسندگان
